Šmit veća prevara i od Švarc-Šilinga
![](https://cdn.glassrpske.rs/slika/2023/07/750x500/20230719231842_478655.jpg)
BANjALUKA - Od osam visokih predstavnika koji su služili u BiH šest ih je imenovano tako što je Savjet bezbjednosti UN rezolucijom dao saglasnost za stupanje na dužnost. Za jednog od njih - Kristijana Šmita je postojala namjera, međutim rezolucija nije usvojena, dok samo uz ime petog po redu na toj funkciji Kristijana Švarc-Šilinga nema akta tog tipa, ali ima pismo podrške.
Te činjenice su sažete u analizi koju su uradili domaći stručnjaci za ustavno pravo, u koju je “Glas Srpske” imao uvid, a gdje su identifikovani, između ostalog, dijelovi međunarodnih dokumenata u kojima je propisana obaveza učešća Savjeta bezbjednosti u imenovanju visokog predstavnika.
Zvaničnici Srpske od dolaska njemačkog diplomate Kristijana Šmita u fotelju visokog predstavnika tvrde da on nije ni legitiman ni legalan, jer nisu ispoštovane propisane procedure prilikom imenovanja. Poseban akcenat stavljaju na to da on nema potrebnu rezoluciju Savjeta bezbjednosti, a taj stav dijele ruska i kineska kancelarija u tom međunarodnom tijelu, dok pri zapadnoorijentisanim ambasadama i u FBiH tvrde da Nijemac legalno radi u BiH.
Predsjednik republičkog parlamenta Nenad Stevandić juče je poslanicima poručio da je Srpska dobila bitku protiv visokog predstavnika i dodao da je tribunima dostavio analizu doktora ustavnog prava koja afirmiše suverenitet Srpske koji se zasniva na Dejtonu te, ne iznoseći detalje, rekao je i da je analizu dostavio na nekoliko adresa u BiH i izvan nje.
U dokumentu, u čije dijelove je “Glas Srpske” imao uvid, pobrojani su visoki predstavnici, počev od Karla Bilta imenovanog 1995. do Valentina Incka, čiji je mandat istekao 2021. godine. Zajedničko za sve njih, osim Kristijana Švarc-Šilinga, je da im uz imena stoje rezolucije Savjeta bezbjednosti UN, kojima je potvrđivan njihov mandat u BiH. Uz Šmita piše, kako su naveli, samo da je odbijen nacrt rezolucije, što prema ruskom i kineskom tumačenju u UN znači da mu Savjet nije dao saglasnost, tako da je pozicija upražnjena, ali taj stav ne dijele u tamošnjoj kancelariji SAD.
- Visoki predstavnik je ustanovljen aneksom koji predviđa obaveza imenovanja u skladu sa relevantnim rezolucijama Savjeta bezbjednosti UN, kojima daje saglasnost za imenovanja visokog predstavnika koje je izvršio Upravni odbor Savjeta za implementaciju mira. To je potvrđeno zaključkom Konferencije o implementaciji mira 8. i 9. decembra 1995. u Lankaster Hausu, London, gdje “Konferencija poziva Savjet bezbjednosti Ujedinjenih nacija da da saglasnost na imenovanje Bilta za visokog predstavnika. Pored toga ova obaveza je potvrđena i kroz sedam rezolucija - šest usvojenih i jedna neusvojena u formi nacrta - istaknuto je u analizi.
Dosadašnji visoki predstavnici i trajanje mandata
Karl Bilt 1995-1997.
Karlos Vestendorp 1997-1999.
Volfgang Petrič 1999-2002.
Pedi Ešdaun 2002-2006.
Kristijan Švarc-Šiling 2006-2007.
Miroslav Lajčak 2007-2009.
Valentin Incko 2009-2021.
Samo jedan nije imao takvu saglasnost, odnosno Švarc-Šiling.
- Uvidom u rezolucije Savjeta iz 2006. kada je dobio mandat vidljivo je da je u vezi sa BiH usvojena samo jedna od 21. novembra u kojoj ne postoji uobičajena formulacija da “Savjet bezbjednosti pozdravlja i da se slaže sa njegovim imenovanjem za visokog predstavnika”. Jedini trag koji ukazuje na to da je visoki predstavnik je pismo koje je predsjedavajući Savjeta bezbjednosti uputio generalnom sekretaru u kojem stoji: “Čast mi je da Vas obavijestim da je vaše pismo od 20. januara u vezi sa odlukom Upravnog odbora Savjeta za implementaciju mira da izabere Kristijana Švarc-Šilinga (Njemačka) kao nasljednika Pedija Ešdauna upućeno članicama Savjeta. Pozdravljaju tu odluku i žele da izraze zahvalnost Ešdaunu za doprinos - piše u analizi.
Na osnovu dokumenata zaključeno je i da je potvrđeno pravilo da imenovanje visokog predstavnika mora biti u skladu sa relevantnom rezolucijom.
- Šmit to nema, te se može smatrati visokim predstavnikom, a ta pozicija se može smatrati upražnjenom. Posljedično odluke koje donosi nemaju pravnu snagu i Republika Srpska ih ne mora primjenjivati - istakli su doktori ustavnog prava.
Pratite nas na našoj Facebook i Instagram stranici i Twitter nalogu.