Uprkos izgubljenom sjaju “Oskar” i danas značajan
![](https://cdn.glassrpske.rs/slika/2020/01/750x500/20200118112245_302639.jpg)
Američka akademija za filmske umjetnosti i nauku ove godine dodijeliće svoju prestižnu nagradu “Oskar” po 92. put. Dug je put bio od 1929. godine kada je prvi put dodijeljena. Izdvojena od drugih kategorija, najprestižnijim “Oskarom” smatra se onaj dodijeljen za najbolji film.
Prvi film okrunjen “Oskarom” bio je film “Krila” iz 1927. godine.
Prva ceremonija održana je 16. maja 1929. godine, a dodjela nagrada trajala je 15 minuta. Više od devedeset godina nakon toga, svečanost dodjele “Oskara” pretvorena je u višečasovnu ceremoniju, koja će i ove godine biti održana bez zvaničnog voditelja. Crveni tepih, filmske zvijezde u punom sjaju, tokom devet decenija razvile su ovu dodjelu u pompeznu ceremoniju, koja je na drugačiji način opstajala i i dalje se smatra glavnom u svijetu filma, uprkos svim negativnostima koji su pratili pojedine dodjele i doveli je do upitnosti. Osvrćući se na razvoj kinematografije, na mogućnosti koje je film imao nekada, i na mogućnosti koje film ima sada, prisjetili smo se pojedinih filmova koji su zasluženo ili nezasluženo dobili ovo priznanje. Od “Krila” do “Zelene knjige”, čini se da je u nekom periodu zlatna statuta gubila i izgubila svoj sjaj, ali je i dalje ostala značajna.
“Krila” (1927/28), Vilijam A. Velman/Hari D'Abadi D'
U prvom filmu koji je dobio “Oskara” glumili su Klara Bau, Čarls Rodžers, Ričard Arlen i Geri Kuper.
Ovaj nijemi film pratio je priču o vojnicima i njihovim ljubavima koje su ih čekale kod kuće. Radnja je smještena u period Prvog svjetskog rata.
“Brodvejska melodija” (1928/29), Heri Bumont
Prvi film koji nije nijemi, a osvojio je “Oskara” je “Brodvejska melodija”. Radnja prati brata i sestru Henka i Kvini Mahoni koji jure ka svojim prvim ulogama u Brodveju.
U filmu su glumili Čarls King i Anita Pejdž.
“Rebeka” (1940), Alfred Hičkok
Film “Rebeka” u režiji slavnog režisera Alfreda Hičkoka prati mladu ženu koja se udaje za udovca. Ona otkriva da on i dalje živi u sjeni svoje supruge, koja je umrla misterioznom smrću. Ovo je prvo holivudsko ostvarenje Alfreda Hičkoka. U filmu su glumili Lorens Olivije i Džoun Fontejn.
“Kazablanka” (1943), Majkl Kertiz
Film “Kazablanka” jedan je od kultnih filmova svjetske kinematografije. U filmu su glumili Hemfri Bogar i Ingrid Bergman. Radnja je smještena u period Drugog svjetskog rata, u Maroko. Priča prati Rika Blejna, njegov susret sa bivšom ljubavnicom Ilzom Lund, koja se vratila sa novim ljubavnikom i traži njegovu pomoć. Film je uvršten u svjetske klasike.
“Hamlet” (1948), Lorens Olivije
Poznata tragedija o danskom princu koji traži osvetu, “Hamlet” je film koji je režirao i u kojem glumi Lorens Olivije. Rađen po djelu Viljema Šekspira, film “Hamlet” bio je prvo britansko ostvarenje koje je osvojilo “Oskara”, te drugi film koji je Olivije režirao.
“Sve o Evi” (1950), Džozef L. Mankjevič
Merilin Monro, Džordž Sanders i Bet Dejvis glumili su u ovom Mankjevičevom ostvarenju, koje je osvojilo “Oskara”. Radnja prati priču glumice Eve Harington, koju u svijet Brodveja zvijezda Margo Čening (Bet Dejvis).
“Amerikanac u Parizu” (1951), Vinsent Mineli
Džin Keli u muzičkoj komediji “Amerikanac u Parizu” igra Džerija Maligana, koji živi u Parizu. On želi da postane slikar. Zaljubi se mladu djevojku (Lesli Keron), ali kada njegove slike dobiju pažnju mlade američke nasljednice (Nina Foh), njih troje se nađu u jednom ljubavnom trouglu.
“Lorens od Arabije” (1962), Dejvid Lin
Film je razdvojen u dva vremena - sadašnjost Tomasa Edvarda Lorensa, te na povratak u prošlost, u kojoj je bio oficir poslat u Arabiju da pronađe princa Fajsala. On uspije da udruži Arape i Britance u borbi protiv Otomanske imperije, i sa šerifom Alijem, pobuni se protiv nadređenih. Nakon brojnih nevolja, u putovanju kroz pustinju, on uspješno predvodi bitku protiv Otomanske imperije.
U filmu glume Piter O'Tul, Omar Šarif, Alek Ginis i drugi.
“Moje pjesme, moji snovi” (1965), Robert Vajz
Film “Moje pjesme, moji snovi” je američki mjuzikl, čija radnja je utemeljena na priči o Mariji fon Trap i grupi “Trapp Family Singers”. Marija fon Trap napustila je samostan i postala dadilja sedmoro djece kapetana fon Trapa, vraćajući u njihov život radost i muziku.
U filmu su glumili Džuli Endruz i Kristofer Plamer.
“Ponoćni kauboj” (1969), Džon Šlesinger
Film “Ponoćni kauboj” je američka drama, zasnovana na istoimenom romanu, u kojem su glavne uloge tumačili Dastin Hofman i Džon Vojt. Radnja filma smještena je u Njujork i fokusirana na neobično prijateljstvo i tragične likove i sudbine dvojice beskućnika. Film je hvaljen zbog realnog prikaza njujorške dekadencije.
“Kum” (1972), Fransis Ford Kopola
Jedan od kultnih filmova svjetske kinematografije “Kum” u režiji Fransisa Forda Kopole priča je o italijansko-američkoj porodici Vita Korleonea. Mafijaška priča fokusirana je na nasilje, izdaju i sve loše strane koje nosi takav porodični biznis. Film je na drugom mjestu liste najboljih filmova u istoriji američke kinematografije.
U filmu glume Marlon Brando, Al Paćino, Dajan Kiton, Robert Duval i drugi.
“Kum 2” (1974), Fransis Ford Kopola
U nastavku “Kuma” glumili su Al Paćino, Robert de Niro, Dajan Kiton, te Robert Duval. U filmu su prikazane rane godine Vita Korleonea u Njujorku, uz poseban osvrt na njegovog sina Majkla. Film je nagrađen “Oskarom”, Kopola za režiju, te Robert de Niro za najboljeg sporednog glumca. Ovo je prvi nastavak nekog filma koji je osvojio “Oskara”.
“Let iznad kukavičjeg gnijezda” (1975), Miloš Forman
Film “Let iznad kukavičjeg gnijezda” prati Rendla Patrika Mekmarfija (Džek Nikolson) koji je iz zatvora prebačen u mentalnu ustanovu radi posmatranja. Tokom boravka, konstantno se buni protiv autoritativne medicinske sestre(Louiz Flečer) koja vodi glavnu riječ u bolnici.
“Let iznad kukavičjeg gnijezda” je prvi film koji je osvojio pet glavnih “Oskara” nakon filma “Dogodilo se jedne noći”.
“Eni Hol” (1977), Vudi Alen
“Eni Hol” je romantična komedija koju je režirao Vudi Alen, a u kojoj su u glavnim ulogama glumili Vudi Alen i Dajan Kiton. Mnogi kritičari smatraju da je ovo Alenov najbolji film. Film prati priču o njujorškom komičaru i djevojci Eni Hol u koju se zaljubi.
“Kad jaganjci utihnu” (1991), Džonatan Demi
“Kad jaganjci utihnu” je američki psihološki triler, koji prati priču o traganju za serijskim ubicom zvanim Bafalo Bil. FBI agentica Kleris Starling prilikom istrage savjet traži od Hanibala Lektora, psihijatra koji je u zatvoru zbog raznih ubistava i kanibalizma. Film je adaptacija istoimenog romana Tomasa Herisa.
“Šindlerova lista” (1993), Stiven Spilberg
Ostvarenje Stivena Spilberga “Šindlerova lista” prati priču o njemačkom biznismenu Oskaru Šindleru koji je spasio više od hiljadu poljskih Jevreja tokom holokausta.
U filmu glume Lijam Nison, Rejf Fajns, Ben Kingsli i drugi.
“Hrabro srce” (1995), Mel Gibson
Srednjovjekovni škotski patriota Vilijam Valas (Mel Gibson) je u centru radnje filma “Hrabro srce”. Nakon što izgubi svoju voljenu, on povede pobunu, prijeteći tronu kralja Edvarda Prvog i postaje simbol slobodne Škotske.
“Engleski pacijent” (1996), Entoni Mingela
“Engleski pacijent” je adaptacija istoimenog romana, čija radnja je smještena u period krajem Drugog svjetskog rata. Teško povrijeđenog čovjeka (Rejf Fajns) u italijanskom manastiru njeguje medicinska sestra (Žilijet Binoš). Dok pokušava da izliječi ožiljke, on se sjeća svoje prošlosti, a medicinska sestra istovremeno pokušava da zaliječi i svoje ožiljke, spašavajući svog pacijenta.
“Američka ljepota” (1999), Sem Mendez
“Američka ljepota” je debitantski film Sema Mendeza. U glavnoj ulozi glumi Kevin Spejsi, koji tumači ulogu Lestera Burnhema. Lester prolazi kroz krizu srednjih godina i postaje opčinjen najboljom prijateljicom svoje kćerke. Film se osvrće na romantičnu ljubav, roditeljsku ljubav, slobodu, seksualnost, ljepotu i materijalizam.
“Gladijator” (2000), Ridli Skot
Istorijski epski film Ridlija Skota, “Gladijator” prati priču o generalu Maksimusu (Rasel Krou), prijatelju cara Marka Aurelija (Ričard Haris). Komod (Hoakin Finiks) ubija oca, a Maksimus biva poslat u roblje. Maksimus postaje gladijator i probija se borbama, da bi osvetio svoju ubijenu porodicu i Aurelija.
Period od 2001. godine do danas
“Blistavi um” (2001)
“Čikago” (2002)
“Gospodar prstenova: Povratak kralja “ (2003)
“Million Dollar Baby” (2004)
“Crash” (2005)
“Pokojni” (2006)
“Nema zemlje za starce” (2007)
“Milioner iz blata” (2008)
“The Hurt Locker” (2009)
“Kraljev govor” (2010)
“The Artist” (2011)
“Argo” (2012)
“12 godina ropstva” (2013)
“Birdman” (2014)
“Pod lupom” (2015)
“Mjesečina” (2016)
“Oblik vode” (2017)
“Zelena knjiga” (2018)
Pratite nas na našoj Facebook i Instagram stranici i Twitter nalogu.