U Dvoru postavljene mjerne stanice za praćenje prirodne radioaktvnosti
![](https://cdn.glassrpske.rs/slika/2020/10/750x500/20201001211349_334197.jpg)
DVOR - Mjerne stanice za praćenje prirodne radioaktivnosti, koje će služiti za utvrđivanje nultog stanja prirodne radioaktivnosti okoline, postavljene su u septembru na lokaciji Čerkezovac u opštini Dvor, gdje Hrvatska namjerava da gradi centar za zbrinjavanje radioaktivnog otpada, objavljeno je danas na veb-stranici Fonda za finansiranje razgradnje i zbrinjavanja radioaktivnog otpada i istrošenog nuklearnog goriva Nuklearne elektrane "Krško".
Kako je navedeno, postavljeni su totalizator, stanica za uzorkovanje vazduha i sistem za mjerenje ambijentalne brzine doze.
Iz Fonda objašnjavaju da totalizator služi za kontinuirano prikupljanje oborina na lokaciji, te da će se prikupljeni uzorci oborinskih voda preuzimati svakih mjesec dana i analizirati u ovlaštenoj laboratoriji.
Osim toga, biće određivan ukupan sadržaj suve tvari, ukupna gama i beta aktivnost, te sadržaj stroncijuma i tricijuma.
Predviđeno vrijeme praćenja radioaktivnosti u oborinskim vodama za definisanje nultog stanja je godina dana od postavljanja.
Sistem će biti uključen i u redovni monitoring nakon uspostavljanja Centra.
Za potrebe određivanja ukupne gama aktivnosti (koncentracija aktivnosti gama emitera) u vazduhu postavljena je stanica za uzorkovanje vazduha koja omogućava neprekidan protok potrebnog volumena vazduha i prikupljanje uzoraka čestica i aerosola iz vazduha na filterima koji se redovno mijenjaju i na njima provode laboratorijske analize određivanja vrste i aktivnosti radionuklida u vazduhu.
Stanica za mjerenje postojeće doze radioaktivnosti u okolini (ambijentalna brzina doze) sadrži gama detektor s postoljem, univerzalni zapisivač podataka i ostalu potrebnu opremu.
Stanica omogućava prikupljanje, analizu i pohranjivanje rezultata kontinuiranog mjerenja ambijentalne brzine doze na lokaciji Centra za zbrinjavanje radioaktivnog otpada u osnivanju, a biće uključena u postojeću SPUNN mrežu, odnosno u sistem pripravnosti Hrvatske u slučaju povišenog nivoa radioaktivnosti u okolini, a osigurava ulazne podatke za procjenu doza za stanovništvo.
Kako je navedeno, svrha utvrđivanja nultog stanja prirodne radioaktivnosti okoline je cjelovit i nezavisan pregled stanja radioaktivnosti na samoj lokaciji Čerkezovac i njenoj okolini, ali i na cijelom području opštine Dvor.
Mjerenja se obavljaju propisanim metodama putem akreditovanih laboratorija i stručnog osoblja, a rezultati treba da budu uporedivi sa graničnim vrijednostima i literaturnim podacima sa drugih lokacija.
Na osnovu rezultata definisanja postojećeg stanja može se preciznije definisati potreba budućeg redovnog monitoringa, odnosno praćenja stanja okoline objekta.
U idućih godinu dana stručnjaci Instituta za medicinska istraživanja i medicinu rada, Instituta "Ruđer Bošković" i Agronomskog fakulteta Univerziteta u Zagrebu uzimaće uzorke i mjeriti radioaktivnost.
Predviđeno je uzorkovanje površinskih voda u okruženju lokacije Čerkezovac, riba iz površinskih, izvorskih, bunarskih i vodovodnih voda, zemljišta na cijelom području opštine Dvor, hrane sa poljoprivrednih gazdinstava, meda i drugih pčelinjih proizvoda, šumskih plodova, gljiva i divljači, te vazduha, oborina i podzemnih voda, najavljeno je ranije iz Fonda.
Na 20 lokacija u opštini Dvor i na dijelu puta kojim će se transportovati radioaktivni otpad do skladišta mjeriće se postojeća doza radioaktivnosti u okolini.
Mjerenje radioaktivnosti je dio aktivnosti koje Fond provodi za potrebe pribavljanja dozvola za izgradnju Centra za radioaktivni otpad.
Hrvatska planira da radioaktivni otpad iz Nuklearne elektrane Krško, kao i postojeći institucionalni otpad odlaže u opštini Dvor, na samoj granici sa BiH, čime bi bilo ugroženo 250.000 stanovnika u 13 opština u slivu rijeke Une.
Pratite nas na našoj Facebook i Instagram stranici i Twitter nalogu.